Kętrzyn – malownicze miasteczko w północno-wschodniej Polsce. Historią sięga czasów plemion Bartów. Swą obecną nazwę posiada od 7 maja 1946 roku, nadaną od nazwiska Wojciecha Kętrzyńskiego, historyka, etnografa, wydawcy wielu naukowych opracowań do dziejów Polski i Mazur, walczącego z germanizacją tego regionu.

Widok Kętrzyna z lotu ptaka

http://www.ketrzyn.net/image/newsy/min/304.jpg

Patronem naszej szkoły Wojciech Kętrzyński został w roku 1956. Jego odwagę, dokonania oraz niezłomność w walce o polskość Mazur wspominamy co roku obchodząc Święto Patrona Szkoły.

Wojciech Kętrzyński

http://www.portel.pl/aktimg/duze/p667/phpi4nt2E.jpg

Tablica informacyjna za budynku Zespołu Szkół Ogólnokształcących im. W. Kętrzyńskiego w Kętrzynie

http://pl.wikipedia.org/wiki/K%C4%99trzyn#mediaviewer/File:Tablica_LO_K%C4%99trzyn.jpg

Budynek szkoły dawniej i dziś

http://oketrzynie.blog.onet.pl/wp-content/blogs.dir/504303/files/blog_yf_613232_1131370_tr_lo_-_ketrzyn_1.jpeg
http://www.ciekawemazury.pl/image/6430/Ketrzyn__szkola_im_Wojciecha_Ketrzynskiego.jpg

Każdy uczeń naszej szkoły powinien wiedzieć, że…

Wojciech Kętrzyński urodził się 11 lipca 1838r. w Giżycku (niem. Lötzen) jako Adalbert von Winkler.

Dom urodzin Wojciecha Kętrzyńskiego w Giżycku

http://albumpolski.pl/img/nowosci/1963.jpg

Sam Kętrzyński tak opisywał swój dom i jego okolice: "Na samym końcu ulicy Margrabowskiej (obecnie Warszawskiej), tuż przy cmentarzu, stał niski domek o dwu mieszkaniach, każde po dwa pokoje; od strony cmentarza mieszkał gospodarz, rzeźnik Gut; drugie mieszkanie zajmowali rodzice. Na podwórzu była rzeźnia oraz stajnia, obora i chlewy; za nimi pole aż do stodoły, a za nią w pewnym oddaleniu wiatrak; obejście to oddzielał od cmentarza płot niezbyt wysoki...". Dalej pisał autor o sąsiadach - pani Umlauf; szewcu Pomasce i niejakim Dąbrowskim, który był wielbicielem Napoleona. W spisach mieszczan giżyckich z 1832 r. udało się odnaleźć krawca Gottlieba Dombrowskiego i mistrza ciesielskiego Daniela Umlaufa, którzy zapewne odpowiadali osobom wspomnianym przez Kętrzyńskiego.

Tablica pamiątkowa w miejscu gdzie kiedyś stał dom, w którym urodził się Wojciech Kętrzyński

http://albumpolski.pl/img/nowosci/ketrzynski.jpg

Jego ojciec, Józef Winkler, z zawodu pruski żandarm, pochodził ze szlacheckiej rodziny, której nazwisko powstało od miejscowości Kętrzyno w powiecie wejherowskim. Matką Wojciecha Kętrzyńskiego była Eleonora z domu Raabe, która pochodziła z Nowej Wsi pod Iławą. Po śmierci ojca (1846r.), Kętrzyński w latach 1849-1853 przebywał w Poczdamie w szkole dla sierot po byłych wojskowych.

W ciągu kolejnych dwóch lat ukończył progimnazjum (pięcioletni kurs) w Lötzen. Następnie od 1855r. uczył się w Gimnazjum w Rastenburgu (Rastembork, obecnie Kętrzyn).

Budynek dawnego Gimnazjum im. Księcia Albrechta (obok bazyliki)

http://static.panoramio.com/photos/large/85349540.jpg

W 1856r. z listu od siostry dowiedział się o polskim pochodzeniu i dawnym nazwisku rodowym Kętrzyński. Zainteresował się polskością i rozpoczął naukę języka polskiego. W 1859r. zdał egzamin maturalny i 13 października tego roku rozpoczął studia historyczne na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Albertyna w Królewcu.

W 1861r. przeprowadził urzędową zmianę imienia i nazwiska na – Wojciech Kętrzyński.

W 1863r. zaangażował się w działalność patriotyczną i biorąc udział w powstaniu styczniowym, organizował przemyt broni dla powstańców z Królewca do zaboru rosyjskiego. W dniu 11 września 1863r. został aresztowany we wsi Jaroty i uwięziony w Górnej Bramie w Olsztynie.

Górna Brama w Olsztynie, obecnie „Wysoka Brama”

http://images.photo.bikestats.eu/zdjecie,600,249286,20120316,brama-gorna-w-olsztynie.jpg

Po początkowym uwolnieniu od zarzutów, aresztowano go ponownie 6 października i osadzono w więzieniu Moabit w Berlinie. W czasie procesu został mu przedstawiony zarzut zdrady stanu. Ostatecznie od tego zarzutu został uniewinniony, ale 23 grudnia 1864r. został skazany na rok więzienia w twierdzy kłodzkiej. W więzieniu przetłumaczył na łacinę swoją dysertację doktorską i poemat Wincentego Pola na niemiecki. Po wyjściu z więzienia w dniu 22 kwietnia 1866 r., udał się do Królewca na uniwersytet. Tam, 12 grudnia 1866r., obronił swoją rozprawę doktorską De bello a Boleslao Magno cum Henrico rege Germaniae gesto a 1002-1005. Miał problemy ze znalezieniem pracy, ponieważ władze pruskie odmawiały mu zatrudnienia na terenach, gdzie mieszkali Polacy. W końcu, w roku 1868 znalazł zatrudnienie jako bibliotekarz u J.K. Działyńskiego w Kórniku pod Poznaniem. Ostatecznie od 1873r. zaczął pracować w Zakładzie im. Ossolińskich we Lwowie. Najpierw jako sekretarz naukowy, potem kustosz, a od 1 listopada 1876r. jako dyrektor. W Kościerzynie, w 1875r. zawarł związek małżeński z Wincentyną Klińską,

Wojciech Kętrzyński zmarł 15 stycznia 1918r. we Lwowie i został tam pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim.

"Wiarę, mowę ukraść mi mogliście,

Ale serca z piersi nie wyrwiecie.

Serce me zostanie zawsze polskie!"

Wojciech Kętrzyński "W ojczystym kraju"

Wojciech Kętrzyński dał się poznać jako historyk, etnograf, polityk, publicysta i poeta. Wprowadził na grunt nauki polskiej problematykę prusko-mazurską. W pracach swoich opierał się na tysiącach wcześniej nie publikowanych źródeł. Krytycznie odnosił się do zafałszowań historyków niemieckich. Współpracował z Oskarem Kolbergiem, polskim etnografem, folklorystą i kompozytorem, któremu przekazał zbiór pieśni mazurskich.

Oskar Kolberg

http://niematerialne.nid.pl/upload/iblock/651/651ef0afc8d6218b143e440467d88896.jpg

Kętrzyński współpracował z Henrykiem Sienkiewiczem, który pisząc "Potop" niewątpliwie korzystał z jego wiedzy.

W roku:

1868 - opublikował w "Dzienniku Poznańskim" artykuł "O Mazurach", który publikowany był też później w 1872 r. w wersji rozszerzonej. Była to jego pierwsza z publikacji przybliżających Mazury Polsce i Polskę Mazurom.

1871-1873 - gromadził materiały do pracy "O ludności polskiej w Prusiech niegdyś krzyżackich".

1876 - zamieścił w "Przewodniku Naukowym i Literackim"-"Szkice Prus Wschodnich"

1879 - opublikował "Nazwy miejscowe polskie Prus Zachodnich, Wschodnich i Pomorza wraz z ich przezwiskami niemieckimi"

1880 - zamieścił w "Przewodniku Naukowym i Literackim" - "Gazeta polska z początku XVIII wieku (Poczta Królewiecka 1718-1720)”

1882 - publikuje dzieło "O ludności polskiej w Prusiech niegdyś krzyżackich".

1903 - O powołaniu Krzyżaków przez księcia Konrada" w "Kraju’

 

Źródła opracowane przez W. Kętrzyńskiego:

  • Około 70 tekstów średniowiecznych dokumentów opublikowanych tomach 3 -6 "Pomników dziejowych Polski".
  • 128 dokumentów z lat 1105-1399 wydrukowanych w "Kodeksie dyplomatycznym klasztoru tynieckiego".
  • Katalog rękopisów "Ossolineum" (trzy tomy - siedemset stron druku).

 

źródła: http://www.szkolnictwo.pl/szukaj,Wojciech_Kętrzyński

Dodaj komentarz


Kod antyspamowy
Odśwież